Choroby przewlekłe

Dwie osoby z tym samym rozpoznaniem mogą mieć zupełnie inny układ obciążeń. U jednej dominować będzie przewlekłe zapalenie i zaburzenia metaboliczne, u drugiej jelita i odporność, u trzeciej gospodarka hormonalna, sen i przeciążenie układu nerwowego. Sama nazwa choroby nie pokazuje tej różnicy.

Analizujemy między innymi stan zapalny, metabolizm, odpowiedź odpornościową, stres oksydacyjny, mitochondria, jelita, wątrobę, układ nerwowy i osie hormonalne. Ustalamy hierarchię: co znajduje się najbliżej źródła problemu, co podtrzymuje jego aktywność, a co jest już następstwem trwającej choroby.

Dzięki temu plan jest skierowany na mechanizm i czynniki podtrzymujące, a nie wyłącznie na najbardziej widoczny objaw. Jeżeli problemy jelitowe są napędzane zaburzoną motoryką i regulacją nerwową, sama praca na mikrobiomie będzie niepełna. Jeżeli przewlekły stan zapalny jest napędzany metabolicznie, najpierw pracujemy na osi metabolicznej.

Wynik laboratoryjny ma znaczenie w kontekście. Patrzymy na jego położenie, trend, relację z innymi parametrami i zgodność z objawami. Pojedyncza wartość może być prawidłowa, a dopiero kilka wyników zestawionych razem pokazuje wzorzec wymagający uwagi.

Łączymy parametry metaboliczne, zapalne, hormonalne, wątrobowe, nerkowe i hematologiczne. Sprawdzamy, czy zmiany odpowiadają temu, co pacjent czuje i co wydarzyło się po lekach, diecie, suplementacji albo wcześniejszej fitoterapii. Dzięki temu wynik przestaje być oderwaną liczbą.

Zestawienie wyników pokazuje, gdzie organizm traci sprawność i które zależności mają największą wartość decyzyjną. Szukamy wzorców metabolicznych, zapalnych, hormonalnych i narządowych, które pozwalają wyznaczyć konkretny cel terapii.

Organizm działa przez połączone osie. Jelita komunikują się z odpornością i układem nerwowym, wątroba uczestniczy w metabolizmie hormonów, leków i związków roślinnych, a przewlekły stan zapalny wpływa na mitochondria, gospodarkę glukozową i regenerację tkanek.

Czasem jeden przeciążony element ogranicza cały plan. Może brakować substratów do prawidłowych przemian, wchłanianie może być słabe, wątroba może być przeciążona albo przewód pokarmowy może nie tolerować dawek, które teoretycznie byłyby właściwe. Wtedy dokładanie kolejnych środków nie rozwiązuje problemu.

Takie wąskie gardło odciążamy, odbudowujemy albo uruchamiamy jako pierwsze. Gdy organizm odzyskuje warunki do wykorzystania kolejnych narzędzi, rozszerzamy strategię. Dzięki temu fitoterapia pracuje mocniej tam, gdzie ma największą dźwignię biologiczną.

Roślina lecznicza zawiera wiele biologicznie czynnych związków. Polifenole, terpeny, alkaloidy, polisacharydy i inne frakcje mogą oddziaływać na różne elementy tego samego procesu.

Dobieramy substancje o uzupełniających się kierunkach działania. Jeden składnik pracuje na głównym celu biologicznym, drugi obejmuje powiązany szlak, trzeci poprawia biodostępność albo usuwa ograniczenie, a kolejny wzmacnia zdolność organizmu do regeneracji.

Synergia nie polega na stosowaniu dużej liczby preparatów. Polega na precyzyjnym zestawieniu składników, które pracują wspólnie i prowadzą terapię w określonym kierunku. Ustalamy rodzaj ekstraktu, standaryzację, dawkę, porę stosowania, kolejność wprowadzania oraz czas trwania każdego etapu.

Fitoterapia kliniczna nie kończy się w momencie rozpisania preparatów. Sprawdzamy, jak organizm wykorzystuje plan i czy zachodzą zmiany w obszarach, które były celem danego etapu. Oceniamy obraz objawów, codzienne funkcjonowanie, tolerancję stosowanych substancji oraz wyniki badań odpowiadające procesom, nad którymi pracujemy.

Nie interesuje nas wyłącznie chwilowa poprawa samopoczucia. Sprawdzamy, czy poprawiają się funkcje układów i parametry biologiczne, które zdecydowały o wyborze danego kierunku terapii.

Jeżeli odpowiedź jest zgodna z założeniami, wzmacniamy działanie albo przechodzimy do następnego etapu. Jeżeli jest niewystarczająca, wracamy do obrazu klinicznego, ponownie oceniamy zależności i zmieniamy strategię. Terapia jest prowadzona, rozwijana i dopasowywana do aktualnego stanu pacjenta.